define('DISALLOW_FILE_EDIT', true);
define('DISALLOW_FILE_MODS', true);<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	
	>
<channel>
	<title>
	Comments on: Մրից ելանք՝ մրջուրը մտանք, ումի՞ց անկախացանք, ինչո՞ւ անկախացանք, լա՜վ էլ կախված էինք&#8230;	</title>
	<atom:link href="https://www.louysworld.com/2010/08/11/%D5%B4%D6%80%D5%AB%D6%81-%D5%A5%D5%AC%D5%A1%D5%B6%D6%84%D5%9D-%D5%B4%D6%80%D5%BB%D5%B8%D6%82%D6%80%D5%A8-%D5%B4%D5%BF%D5%A1%D5%B6%D6%84-%D5%AF%D5%A1%D5%B4-%D5%B8%D5%9E%D6%82%D5%B4%D5%AB%D6%81-%D5%A1/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://www.louysworld.com/2010/08/11/%d5%b4%d6%80%d5%ab%d6%81-%d5%a5%d5%ac%d5%a1%d5%b6%d6%84%d5%9d-%d5%b4%d6%80%d5%bb%d5%b8%d6%82%d6%80%d5%a8-%d5%b4%d5%bf%d5%a1%d5%b6%d6%84-%d5%af%d5%a1%d5%b4-%d5%b8%d5%9e%d6%82%d5%b4%d5%ab%d6%81-%d5%a1/</link>
	<description></description>
	<lastBuildDate>Wed, 11 Aug 2010 19:42:29 +0000</lastBuildDate>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=6.9.4</generator>
	<item>
		<title>
		By: Hayko		</title>
		<link>https://www.louysworld.com/2010/08/11/%d5%b4%d6%80%d5%ab%d6%81-%d5%a5%d5%ac%d5%a1%d5%b6%d6%84%d5%9d-%d5%b4%d6%80%d5%bb%d5%b8%d6%82%d6%80%d5%a8-%d5%b4%d5%bf%d5%a1%d5%b6%d6%84-%d5%af%d5%a1%d5%b4-%d5%b8%d5%9e%d6%82%d5%b4%d5%ab%d6%81-%d5%a1/#comment-9128</link>

		<dc:creator><![CDATA[Hayko]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 11 Aug 2010 19:42:29 +0000</pubDate>
		<guid isPermaLink="false">http://www.louysworld.com/?p=8155#comment-9128</guid>

					<description><![CDATA[Դաղձ (Mentha)

 

Դաղձը բավականին բարձր (90-120 սմ) խոտաբույս է` մեծ փռվող արմատամասով, ցողունը քառանիստ է` բազմաթիվ ճյուղավորումներով: Տերևները մուգ կանաչ` ձվաձև երկարոտ, սղոցաձև եզրերով: Ծաղկում է հուլիսից – սեպտենբեր փոքրիկ բաց մանուշակագույն ծաղիկներով: Բույսն ունի նուրբ հաճելի չգրգրող հոտ: Բնության մեջ գոյություն ունեն դաղձի բազմաթիվ տեսակներ:

Դաղձը հայտնի հնագույն բուրավետ բույս է, որն օգտագործվել է մարդու կողմից դեռևս մեր թվարկությունից առաջ: Դաղձի Mentha անվանումը կապում են Մինթա հավերժահարսի անվան հետ:

Հին Հունաստանում և Հռոմում դաղձը շատ “հարգված” բույս էր: Այն լավացնում էր բնակարանների օդը, թարմացնում էր ուղեղը, դրա համար նշանավոր մարդիկ ու գիտնականները դաղձից հյուսած պսակներ էին կրում գլխներին:

Ինչպես հին, այնպես էլ միջնադարի բժշկական գրականության մեջ դաղձը դեղաբույս է համարվել: Այն խորհուրդ է տրվել օգտագործել գլխացավերի, ներքին արնահոսությունների ժամանակ, որպես հանգստացնող միջոց, նաև ստամոքսի ցավերի ժամանակ, մարսողության ու ախորժակի լավացման համար և այլն: Հին Ռուսաստանում դաղձը թրմում և խմում էին սրտային հիվանդությունների, ռախիտի, գեղձախտի, նյարդային հիվանդությունների, ուժասպառության ժամանակ:

Դաղձը լայնորեն կիրառվում է ժողովրդական բժշկության մեջ: Զանազան օգտակար նյութերով հարուստ տերևները խաշում և օգտագործում են վնասվածքների դեպքում` ցավերը հագստացնելու համար, բուժիչ լոգանքների համար, ինչպես նաև որպես հանգստացնող միջոց: Դաղձը նպաստում է ախորժակի լավացմանը, կարգավորում է մարսողությունը, իջեցնում է ստամոքսահյութի բարձր թթվայնությունը, թուլացնում է սրտխառնոցը, դադարեցնում է ստամոքսի կծկումներն ու խիթերը, ուժեղացնում է քրտնարտադրությունը և տալիս է հակաջղաձգային, հանգստացնող, հակաբորբոքային ու ցավազրկող ազդեցություն:

Դաղձի թուրմն օգտագործում են ստամոքսի հիվանդությունների ժամանակ որպես ախորժակը գրգռող, ստամոքսահյութի բարձր թթվայնությունը իջեցնող և ցավազրկող միջոց: Դաղձի թուրմն օգտագործում են նաև հազի, շնչահեղձության, լուծի, այրոցի, սրտխառնոցի, փսխման, գլխավավի և լյարդի շրջանում ցավերի ժամանակ:

Որպես արտաքին գործածության դեղամիջոց օգտագործում են դաղձի թունդ ջրաթուրմը` լվացումների ու թրջոցների համար ջղակծկումների, հոդացավերի, մաշկային քորի ու բորբոքվածության ժամանակ:

Քիմիական կազմությունը

Դաղձի վերգետնյա մասը պարունակում է մինչև 2% եթերայուղ, որի հիմնական բաղադրամասն է մենթոլը: Դաղձի տերևներում առկա են կարոտինը, ֆլավոնոիդները, օրգանական թթուները, ռուտինը, ֆիտոնցիդները, աղաղանյութերը:

Դաղձի եթերային յուղ

Դաղձից եթերայուղ են պատրաստում, որն ունի սուր հոտ և դառը համ: Դա անգույն կամ բաց դեղին գույնի թափանցիկ հեղուկ է:

Ատամնաբուժության մեջ այն օգտագործում են որպես խառնուրդ, որն ավելացնում են ատամնափոշիների, մածուկների և բերանի խոռոչի ողողումների համար նախատեսված հեղուկների մեջ: Օգտագործում են նաև ատամնային նյարդացավի ժամանակ (ինհալյացիայի եղանակով):

Դաղձի յուղը օգտագործում են լյարդի և լեղապարկի հիվանդության ժամանակ, ավելացնում են հեղուկ դեղախառնուրդների մեջ 1-3 կաթիլ` դեղի համն ու հոտը լավացնելու համար: Որպես դեղամիջոց խորհուրդ է տրվում օգտագործել ընդհանուր հոգնածության, ստամոքսաբորբի, խիթերի, աղեստամոքսային տրակտի թունավորման, ստենոկարդիայի, բերանի տհաճ հոտի ժամանակ և այլն:

Որպես արտաքին գործածության դեղամիջոց այն օգտագործում են մերսման և շփումների ժամանակ, ինչպես նաև որպես միջոց մոծակների դեմ:

Դաղձի եթերայուղը օգտագործվում է դեղագործության մեջ: Այն մտնում է սրտային դեղամիջոցների կազմի մեջ, ինչպիսիք են “վալիդոլը”, “վալոկորդինը”, բացի դա այն մտնում է հազի դեմ պրեպարատների կազմի մեջ:

Որպես բուրումնավետ նյութ, դաղձի յուղը լայնորեն կիրառվում է օծանելիքա-գեղարարաբանական արդյունաբերության մեջ:

Օգտագործվում է նաև բուրահաղորդիչ լամպերում, որպես թարմացնող, կազդուրիչ և ուշադրության կենտրոնացումը բարձրացնող միջոց:

Սննդի արդյունաբերության մեջ դաղձխի յուղը կիրառվում է որպես համեմունք:

Դաղձի տերևը շատ վաղուց է օգտագործվում խոհարարության մեջ: Քանի որ դաղձը ունի նուրբ հոտ ու յուրահատուկ համ, այն ավելացնում են ոչ միայն աղցանների, ապուրների, մսով կերակուրների մեջ, այլ նաև զանազան ըմպելիքների, քաղցրավենիքի ու թխվածկեղենի մեջ: Դազձի կանաչին նաև ավելացնում են բուտերբրոդների ու խորտիկների մեջ ցանկացած քանակությամբ:
Մասուր (Rosa)


 

Մասուրը կամ վայրի վարդը ոչ միայն գեղեցիկ թուփ է, որը հիացնում է իր գեղեցիկ ծաղիկներով ու կարմրաթուշ հատապտուղներով, այլ նաև ամենաօգտակար դեղաբույսերից մեկն է:

Մասուրը պատկանում է վարդազգիների ընտանիքին, լավ մեղրաբեր է: Հատապտուղների հրաշալի բուժիչ հատկությունների համար, հնում մասուրն անվանեցին անտառային բժիշկ: Մասուրը - բարակ, փշոտ շիվերով (մինչև 3 մ) թուփ է: Մայիսից–հունիս մասուրը ծաղկում է անուշաբույր սպիտակ կամ վարդագույն ծաղիկներով: Օգոստոսից- սեպտեմբեր հասունանում են պտուղները:

Օգտակար են ոչ միայն մասուրի պտուղները, այլ նաև արմատները:Մասուրի չորացրած արմատները կապող հատկություն ունեն, իսկ սերմերը հրաշալի յուղի աղբյուր են, որը վիտամինների ու ճարպաթթուների ամբողջություն է: Այն օգտագործում են վերքերը բուժելու ընթացքը արագացնելու համար և որպես հակաբորբոքային միջոց: Մասուրի սերմը ժողովրդական բժշկության մեջ օգտագործվում է միզուղիների քարերի դեմ, որպես թեթև միզամուղ միջոց ռևմատիզմի ու պոդագրայի ժամանակ: Իսկ մասուրի բուրավետ ծաղիկներից համեղ և օգտակար մուրաբա են պատրաստում:

Քիմիական կազմությունը

Մասուրի հասունացած պտուղներն անվանում եմ ոչ այլ կերպ, քան վիտամինների և մարդու օրգանիզմին անհրաժեշտ այլ օգտակար նյութերի պահեստ: Մասուրի պտուղները յուրօրինակ են իրենց կազմությամբ: Դրանց մեջ պոլիվիտամինների մեծ խումբ է պարունակվում, որոնց մեջ գերակշռում է ասկորբինաթթուն (վիտամին C): Մասուրի որոշ տեսակներում C վիտամինի պարունակությունը կարող է հասնել մինչև 18%, իսկ նրա միջին պարունակությունը 4-6% է: Եթե համեմատենք մասուրը C վիտամինի այլ սովորական աղբյուրների հետ` կիտրոնի և սև հաղարջի, ապա վարդազգի ներկայացուցչի առավելությունն ակնհայտ է` նրա պտուղներում պարունակվում է 10 անգամ ավելի ասկորբինաթթու, քան սև հաղարջի և 50 անգամ ավելի, քան կիտրոնի մեջ: Դրանից բացի մասուրի պտուղներում պարունակվում է ռուտին (վիտամին P), նաև վիտամին A, B1, B2, K,  սերմերի մեջ բարձր քանակությամբ տոկոֆերոլ (վիտամին E) է պարունակվում:

Մասուրի հատապտուղները հարուստ են նաև այլ օգտակար միացություններով` դրանց մեջ պարունակվում են. ֆլավոնոլային գլիկոզիդներ` քեմպֆերոն ու քվերցետին, մակրո- և միկրոտարրեր (կալիում, երկաթ, մանգան, ֆոսֆոր, կալցիում, մագնեզիում, նատրիում, պղինձ, քրոմ, մոլիբդեն, կոբալտ), օրգանական թթուներ (կիտրոնի, խնձորի և այլ), շաքարներ (դրանց քանակը կարող է հասնել մինչև 18%), աղաղանյութեր, լիկոպին, ռուբիկսանթին, եթերայուղ:

 

Մասուրի հատապտուղների օգտակար հատկությունները

Մասուրի օգտակար հատկություններն անսահման են: Իր հարուստ կենսա-քիմիական կազմության շնորհիվ, այդ դեղաբույսն օգտագործվում է զանազան հիվանդությունների բուժման համար: Հայտնի է, որ մասուրը բարենպաստ ազդում է մարսողության օրգանների աշխատանքի վրա, ակտիվացնում է երիկամների աշխատանքը, ունի միզամուղ ազդեցություն: Մասուրի օգտագործումը թույլ է տալիս արգելակել բորբոքային պրոցեսների զարգացումը, ինչպես նաև նպաստում է վնասակար մանրէների ոչնչացմանը: Պարզվում է, որ թփից նոր քաղած մասուրի հատապտուղները (սերմերով դրանց ուտելու դեպքում) օրգանիզմից դուրս են մղում ժապավենաձև ճիճուներին (երիզորդներին):

Ասկորբինաթթվի բարձր պարունակությունը թույլ է տալիս օգտագործել մասուրը ավիտամինոզների և մրսածության  ժամանակ, ինչպես նաև իմունային համակարգը ուժեղացնելու համար: Ինչպես հայտնի է, ասկորբինաթթվի ազդեցության տակ անոթների պատերը մաքրվում են վնասակար խոլեստերինից, ինչը աթերոսկլերոզի գերազանց պրոֆիկակտիկա է: Ամրանում են մազանոթները, օրգանիզմի պաշտպանիչ ուժերը մոբիլիզացվում են զանազան ինֆեկցիաների դեմ պայքարելու համար (նույնիսկ կապույտ հազի, քութեշի, թոքաբորբի, դիֆտերիայի):

Իր կազմության մեջ P և K վիտամինների առկայության շնորհիվ, մասուրն այնպիսի բացառիկ օգտակար հատկություններ ունի, որոնք նպաստում են ոսկորների սերտաճմանը և վերականգնողական պրոցեսների արագացմանը:

Մասուրի օգտագործումը թույլ է տալիս. արդյունավետ ձևով ամրացնել անոթային համակարգը, բուժել միզասեռական համակարգի հիվանդությունները (երիկամնաքարերի), աղեստամոքսային տրակտի հիվանդությունները (տասներկումատնյա աղիքի խոց, գաստրիտներ, հաստ աղիքի բորբոքումներ), լավացնել հիվանդների վիճակը մալարիայի, սակավարյունության, արնահոսությունների ժամանակ, նպաստել արյան ճնշման իջեցմանը, ինչպես նաև վերքերի սպիացմանը:

Մասուրն օգտագործում են ցանկացած ձևով. թեյի, եփուկի, թուրմի, օշարակի, հյութի և այլ: Հատապտուղների եփուկը շատ օգտակար է հեմոգլոբինը բարձրացնելու համար: Մասուրի թեյը ոչ միայն հաճելի համ ունի, այլ նաև օգտակար է որպես պրոֆիլակտիկ միջոց մրսածության դեմ` թարմացնում է և, միաժամանակ, բարձրացնում է օրգանիզմի դիմադրողականությունը: Մասուրի թեյն օգտակար է բարձր ջերմությամբ ուղեկցվող ինֆեկցիաների ժամանակ, ընդհանուր թուլության և դժվարությամբ սպիացող վերքերի համար: Այն կարևոր է նաև տարեց մարդկանց համար, որոնց աղիքները դժվարությամբ են ընկալում օրգանիզմ ներմուծվող վիտամինները: Օրգանական թթուների և պեկտինների առկայության շնորհիվ, մասուրը ունի նաև թեթև լուծողականի ազդեցություն: Մասուրի թեյի և թուրմի կանոնավոր օգտագործումը զգալիորեն բարձրացնում է իմունիտետը, բարենպաստ ազդում է աղեստամոքսային տրակտի աշխատանքի վրա, նպաստում է լեղարտադրությանը և լավացնում է ընդհանուր նյութափոխանակությունը: Մասուրի թեյը (թուրմը) խորհուրդ է տրվում օգտագործել թարմ պատրաստված, քանի որ երկար մնալու դեպքում այն կորցնում է օգտակար հատկություններն ու վիտամինները:

Մասուրի օգտագործումը հակացուցված է այն մարդկանց համար, ովքեր տառապում են թրոմբոզներով, տրոմբոֆլեբիտներով, էնդոկարդիտներով և արյան շրջանառության անբավարարությամբ:

 
Զիվան (Cephalaria)

 

Զիվանը (Cephalaria) ընդերացողունավոր բազմամյա խոտաբույս է` մինջև 2 մ բարձրությամբ, բաց դեղին առանձին ծաղիկներով, որոնք տեսքով շատ նման են քոսաքսուկի ծաղիկներին: Ծաղիկներն անկանոն են, եզրայիններն ավելի խոշոր, կղմինդրյա պատյանով բազմապսակ ծաղկաբույլերի մեջ: Բնության մեջ հանդիպում է զիվանի մոտավորապես 60 տեսակ: Զիվանի հազվագյուտ խոշոր տեսակներից մեկը “yellow scabiosa”, որն անվանում են “Cephalaria gigantea” հանդիպում է Հայաստանի     հյուսիսային ալպիական բարձրադիր գոտիներում:

 

Քիմիական կազմությունը

Զիվանի ծաղիկները հարուստ են այնպիսի նյութերով, ինչպես գլիկոզիդները, ֆլավոնոիդները, գեդերանինը, ալկալոիդներն ու լութեոլինը:

 

Զիվանի ծաղիկների օգտակար հատկությունները

Զիվանը տալիս է հակամանրէային, հակասնկային, հակաօքսիդանտ, հակաթունային  ազդեցություն:

Զիվանի այդ հազվագյուտ տեսակի ծաղիկները ժողովրդական բժշկության մեջ օգտագործվում են, որպես ջերմիջեցնող, թեթևացնող, հակավարակային միջոց: Այն տալիս է նաև թուլացնող ազդեցություն` թուլացնում է մկանների լարվածությունը:

Ավանդական բժշկության մեջ զիվանի ծաղիկներն օգտագործվում են որպես բիոակտիվ հավելումներ:

Զիվանը հայտնի է որպես հիմնական ճարպաթթուների հրաշալի դիետիկ աղբյուր, ինչպես նաև էֆեկտիվ բնական հակաօքսիդանտ:

Զիվանի ծաղիկներից ստացված լուծամզվածքը թուլացնում է ախտածին մանրէների ակտիվությունը, ինչպես նաև թունավոր սնկերի ազդեցությունը:

Զիվանի ծաղիկներից պատրաստված թեյը ունի յուրահատուկ նուրբ համ, խորհուրդ է տրվում օգտագործել վերին շնչուղիների բորբոքման, բրոնխերի ասթմայի, մրսածության և հազի ժամանակ:]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[