ՀԵՌՈՒՍՏԱԾՐԱԳՐԵՐ - Հեղինակ՝ . Tuesday, February 11, 2014 7:02 - 3 քննարկում

Հայկական հետքեր Բոլիվիայում: Այմարաներ

Հայկական հետքեր Բոլիվիայում: Այմարաներ

Այմարա ցեղը աշխարհի ամենահնագույն ցեղերից է, նրանց լեզուն մոտ 15000 տարեկան է, նրանց բնօրրանը տարածվում է ժամանակակից Չիլիի, Բոլիվիայի և Պերուի սահմանների հատման շրջանում ՝ Տիտիկակա լճի շրջակայքում: Այմարների հնագույն հիշատակություններում նշվում է, որ իրենց մոտ են եկել սպիտակամորթ, բարձրահասակ, մորուքավոր, կապույտ աչքերով մարդիկ, ովքեր իրենց սովորեցրել են մելիորացիայի (հողաբարելավվման) շատ միջոցներ: Մի ուշագրավ փաստ նույնպես.Haya- այմարերեն նշանաուկոխմ է նախնի: Իսկ «այմարա» տերմինը վերծանվում է հետևյալ կերպ.
hayamara –aymara -haia (նախնի)+ mara (տարի, ժամանակ)
Տիտիկական համարվում է նրան սուրբ լիճը. ըստ ավանդության նրանց աստվածները ջուր են խմել հենց այս լճից: Թարգմանաբար նշանակում է «մոր կաթ»:

Ահա մի շարք բառեր, որոնք ունեին նույն արմատը, ինչ հայերենում.

siri- սեր

pisi-կատու

lallawa-հիանալի

uma-կամար

puraka- փոր

armjana-մոռանալ

յura-ջուր

haya-նախնի

warawara-աստղ

kurumi- ծիածան (կումայրի-գյումրի)

Այմարերենում բոլոր մոռացում, կարոտ արտահայտվող բառերի արմատը «arm»-ն է:

Հավանաբար «Կումայրի, Գյումրի» բառը նշանակում է արևի կամար, այսինքն՝ ծիածան, իսկ այմարերեն «կամար» (ումա) բառը Աճառյանի բառարանում նշվում է «վահանի կոր մասը»:
Հնագույն ժամանակներում մեր Գլխավոր մոգերից մեկի աղջկան անվանում էին Հավու Մարա :
Այմարաների երկրում կա մի լեռ, որն իր ձևով շատ նման է Արարատին, տեղացինեը դա անվանում են գլխավոր լեռ: Կա նաև մի ժայռ, որի վրա առկա է ճիշտ և ճիշտ «Մհերի դուռ» կոչվող դռան նման մի դուռ:
Qaqhsi.com



3 քննարկումներ

You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 feed. You can leave a response, or trackback from your own site.

Artin
Feb 11, 2014 21:34


Fatal error: Uncaught Error: Call to undefined function mysql_query() in /home2/louyswor/public_html/wp-content/plugins/comment-rating/comment-rating.php:219 Stack trace: #0 /home2/louyswor/public_html/wp-content/plugins/comment-rating/comment-rating.php(249): ckrating_get_rating('29074') #1 /home2/louyswor/public_html/wp-content/plugins/comment-rating/comment-rating.php(380): ckrating_display_content() #2 /home2/louyswor/public_html/wp-includes/class-wp-hook.php(300): ckrating_display_filter('<p><a href="htt...') #3 /home2/louyswor/public_html/wp-includes/plugin.php(203): WP_Hook->apply_filters('<p><a href="htt...', Array) #4 /home2/louyswor/public_html/wp-includes/comment-template.php(995): apply_filters('comment_text', 'http://en.wikip...', Object(WP_Comment), Array) #5 /home2/louyswor/public_html/wp-content/themes/News/comments.php(41): comment_text() #6 /home2/louyswor/public_html/wp-includes/comment-template.php(1471): require('/home2/louyswor...') #7 /home2/louyswor/public_html/wp-content/themes/News/single.php(32) in /home2/louyswor/public_html/wp-content/plugins/comment-rating/comment-rating.php on line 219